Herschreven geschiedenis van Shiatsu

3 mei 2017

We waren dit voorjaar met een groep op les bij Haruhiko Masunaga, zoon en opvolger van de in 1981 overleden grondlegger van de Zen– of Iokai Shiatsu, Shizuto Masunaga. Geboren in 1925 ging hij als 13-jarige mee met zijn moeder die dan shiatsu studeert bij Tamai Tempeki. In het Japan van voor de Tweede Wereldoorlog is er veel ruimte en aandacht voor het on-tastbare/zichtbare wat gaandeweg afneemt als het materialisme steeds meer op de voorgrond komt in de opstuwing naar Modernisme.

Maar eigenlijk begint de geschiedenis van de voorlopers van shiatsu bij de Anma, ontwikkeld rond 1320 en populair in de 17de eeuw. Ampuku, de buikdiagnose en buikbehandeling ontwikkelt zich ook in de 17de eeuw en wordt vastgelegd  in het boek Ampuku Zukai van Ota Shinsai, gepubliceerd in 1827. Dit boek wordt onze latere redding.

Nadat in de Edo periode (1603-1868) een decreet is uitgevaardigd dat de anma louter wordt voorbehouden aan blinde beoefenaars vervalt het vak gaandeweg naar wellness niveau, beoefenaars worden shamponeerders genoemd. In de Meiji restauratie periode (1868), als commodore Perry Japan dwingt zijn grenzen te openen die dan al 200 jaar zijn gesloten, komen de anma/ampuku  tradities, vastgelegd in het boek van Ota Shinsai terug. Om zich te onderscheiden van de Anma ging men op zoek naar nieuwe namen voor de medische manuele traditie en zocht een nieuwe groep behandelaars aansluiting bij de Westers medische tradities. Tamai Tempeki is het dan met zijn boek Shiatsu-Ho in 1919 die shiatsu als eerste zijn naam geeft, een kroon op zijn toen al 20 jarige ervaring.

 

 

 

 

 

 

Tamai Tempeki

Tokujiro Namikoshi, die ten onrechte vaak wordt genoemd als ontwerper van shiatsu zoals wij dat nu kennen, wordt geboren in 1905 en opent zijn eerste kliniek in de jaren veertig. Hij is ten tijde van de publicatie van Tempeki pas 14. Hij is in dit perspectief een voort-bouwer en geen grondlegger van shiatsu, hoewel hij zeker belangrijk was voor het establishment van shiatsu.